ગમ્યું તે ગાઈ લેવાનું વરસતું ટાણું છે વર્ષા,
કે વાદળ નામના કવિએ લખેલું ગાણું છે વર્ષા.

રહો ના બંધ ઘરમાં, નીકળો ખુલ્લી જગા જોઈ,
ઉકલશે નહીં જ, ભીંજાયા વગર, ઉખાણું છે વર્ષા.

બરાબર એક સોનામ્હોર જેવો એક છાંટો છે,
ખજાનો એનો છલક્યો છે, વરસતું નાણું છે વર્ષા.

સજી શણગાર નવવધૂના, પરણતી પુત્રી ધરતીને,
પિતા ઘનશ્યામદાસે દીધું મોઘું આણું છે વર્ષા.

સવાશ્રી, સાતસો છયાંસી, વરસતું આભ શુકનિયાળ,
દિવસ ચોવીસ, મહિને સાત, સાલે બાણું છે વર્ષા.

- હર્ષદ ચંદારાણા

સોનામ્હોર જેવો એક એક છાંટો, વરસી રહ્યો હોય ત્યારે મનને ગમે તે ગાઈ લેવાનું આ ટાણું ઉજવી લેવું જોઈએ.  વાદળ નામના કવિએ લખેલ ગાણું એટલેકે, વર્ષાનું  ઉખાણું ભીંજાયા વગર, કેમ ઉકેલશો ?!  

.

આખો વરસાદ તારા ભાગમાં આવ્યો,
ને મારા ભાગનું ખાબોચિયુંય ખાલી;
કે મને તારા વરસાદે દીધી તાલી.
 

ચોમાસુ પોંખવાને રાત અને દિ’, અમે આકરા તે કીધાં’તાં તપ,
તોય કમજાત તારા શહેરમાં પડ્યો, ને મારા ગામડાના એળે આ જપ.
ઓણસાલ ચોમાસુ આભમાં નહીં, ને મારી આંખોમાં બેઠું છે ફાલી.
કે મને તારા વરસાદે દીધી તાલી.

 ફરતો કસુંબો છે મારા તે હેતનો, તારી તે પ્રીત કેરા ડાયરા,
ચૂંદડી ને ચોખાની આણ છે તને, ઝટ વહેલા ભરાવ મારા માયરા.
થોડી લીલોતરી બાગમાં હતી, એય મેલીને આજ મને ચાલી.
કે મને તારા વરસાદે દીધી તાલી.

- જતીન બારોટ

લાગે છે જતીનભાઈ અમદાવાદમાં રહે છે, કારણ અમદાવાદીઓ આવું જ કંઇક અનુભવી રહેલાં પણ ગઈકાલે સાંજે વરસાદ થોડો વધુ વરસીને ધરા અને મનને તૃપ્ત કરી ગયો. કારણ પૈસા ખર્ચીને ‘રેઈન-બાથ’ કે ‘રેઈન-ડાન્સ’માં જઈએ – પણ આખુંયે આભ માથે ઝળુંબતું હોય તે વ્યાપકતા-વિશાળતા, તો માટીની ભીની ભીની મ્હેક, વળી, બપૈયા, મોર અને કોયલનાં ટહુકા – આ બધું પૈસા ખર્ચીનેય ……મળે ?!  અને કાલે તો અષાઢની વાછટ એવી વાગી કે – મને યાદ આવી ગયું  મસ્ત મજાનું ગીત… !!

.

આવી અષાઢની એવી વાછટ, ગઈ ભીંજાવી ચૂંદડીની કોર,
એકાએક શ્રાવણની ધરતીની જેમ, હું તો લીલીછમ થૈ ચારેકોર !

ઉંબરમાં અકળાતી જાઉં, મને ખેંચે આ સીમતણી ભીની સુગંધ,
સૂસવતા વાયરામાં ઘરનાં કમાડ હવે, કેમે ના થાય હુંથી બંધ,
સ્હેજે સ્હેવાય નહીં આઘેરા ખેતરમાં ઝિંગોરા કરી રહ્યો મોર !
હું તો લીલીછમ થૈ ચારેકોર !

શેરીના ધસમસતા વ્હેણ ભેળી સરકીને, સીમાડે ખળખળતી ભાગું ?
નદિયુંનાં પૂર બધાં ઉભરાતાં અંગ અંગ ‘હું’ માં કાં ‘હું’ જ બૂડી લાગું;
બારણાં ઉઘાડી પાસ આવ્યો જ્યાં વાલમ ત્યાં અજવાળાં ઝળ્ ઝળ્ ઝકોર !
હું તો લીલીછમ થૈ ચારેકોર !

- ભાનુપ્રસાદ પંડ્યા

જો વરસાદનો સા…દ સંભળાતો હશે તો – અષાઢમાંય શ્રાવણની જેમ લીલાંછમ્મ થૈ જાઓ એવું ગીત… !! કવિ નીતરતી જાતને સાંગોપાંગ વાતમાં ઉતારી વધુ ભીંજવે છે, અને આપણને શેરીના ધસમસતા વ્હેણ સાથે સરકીને સીમમાં ભાગવાનું એક ભીનું ભીનું ઇજન આપે છે.

.

આંખ સામે હમસફર વરસાદ હોવો જોઇએ,
થઇ ટકોરો દ્વાર પર વરસાદ હોવો જોઇએ.

વક્ત હો હિલ્લોળતો, પંખી સમો નીડે – નભે,
કાં પછી એના વગર વરસાદ હોવો જોઇએ.

ભાગ્ય જો પલ્ટી શકાતું હોત તો કહેતો ફરું,
પાનખરથી પાનખર વરસાદ હોવો જોઇએ.

ભીડ જેવું કૈ કળાતું કાં નથી રસ્તા ઉપર ?
હર ગલી, ઘરઘર, નગર, વરસાદ હોવો જોઇએ.

સાવ ખુલ્લું આભ છે ને તો ય એકલ સાંજ છે,
આજ પણ તારા ઉપર વરસાદ હોવો જોઇએ.

કોઇ ભટકે છે અચાનક એક ટીપું ઝીલતાં,
એ ખબરથી બે-ખબર વરસાદ હોવો જોઇએ.

- દિલીપ જોશી

 ચોમાસામાં- જે હવે તો બેમાસું જ થઈ ગયું છે તેમાં બારમાસી કોરપને કેમ ભીંજવવી ? કવિ પણ એવું જ કંઈક અનુભવે છે અને કહે છે, પાનખરથી પાનખર વરસાદ હોવો જોઈએ … પ્રવિણઅંકલ તો હડતાળ પાડવા પણ તૈયાર થઈ ગયાં.   સાસુ, આંસુ અને ચોમાસું – ત્રણેય નો ભરોસો નહીં,  હરખે તો ય વરસે અને …… ?!! પણ વૅબમહેફિલમાં તો ચોક્કસ ધોધમાર વરસાદ પડશે .. તો ક્યારેક બિન બાદલ પણ વરસાદનું ટાણું લઈ આવીશ. બસ,  એ ખબરથી બે-ખબર વરસાદ હોવો જોઇએ … !!

.

હળવેથી રોજ તમે વરસ્યા કરો છો, હવે ધોધમાર વરસો તો કેવું ?
બારી ઉઘાડીએ તો આવે અજવાળું, હવે બારણું ઉઘાડો તો કેવું ?

ભીના અજવાળાને ઓરડામાં રાખીએ, તો વરસે તે સમણાના ઝાંપે,
ખૂણામાં સંતાડો અંધારું ચોમાસે, તો જાગેલા દીવાથી કાંપે, -
દીવાની ઘટનાને જન્મોથી પ્રગટાવો- હવે ખુદ તમે પ્રગટો તો કેવું ?
હળવેથી રોજ તમે વરસ્યા કરો છો, હવે ધોધમાર વરસો તો કેવું ?

ધારો કે ફૂલ નામે ઊગે સરનામું, અને પીળી સુવાસ નામે શેરી,
ગામ એનું ધોધમાર વરસાદી ઝાપટું, ને સૂકવેલી લાગણીઓ કોરી,
ચોમાસે લાગણીઓ કેમે સુકાય નહીં, હવે તડકો થઈ આવો તો કેવું ?
હળવેથી રોજ તમે વરસ્યા કરો છો, હવે ધોધમાર વરસો તો કેવું ?

- ભાગ્યેશ જ્હા

હળવે-હળવે  વરસતા વરસાદમાં  ભીંજાઈને તરબો…ળ કેટલું થવાય ?!!   એટલે જ  ભાગ્યેશઅંકલ કહે છે,  હવે ધોધમાર વરસો તો કેવું ?  વાત વરસાદની હોય કે હરિકૃપાની,  હેલીમાં જ હૈયું હરખાય અને પાંગરે .. !! 

.

કોરું હૈયું કૈં જ ભીંજાયું નહીં ?
કેમ તેં વરસાદમાં ગાયું નહીં ?

માટીમાંથી મ્હેક ઊઠે છે ભીની,
સાવ જે છલકાય તે, પાયું નહીં ?

વાયુ ને વરસાદ પાગલ થઈ ગયા,
ભીની મોસમમાં કોઈ ડા’યું નહીં !

ગાંડી વર્ષાની ઝડી, પાગલ પવન;
તારા હૈયે કૈં જ ભટકાયું નહીં ?

ફૂલ શું, આ લીલું લીલું ઘાસ પણ,
કોણ છે એવું, જે હરખાયું નહીં ?

ભીની મોસમને ભરી લે પ્રાણમાં,
બીજ કરશે શોક : ‘ફણગાયું નહીં !’

રંજ એવો, દિલને દેવો ના ઘટે;
પર્વ, લીલું પર્વ ઉજવાયું નહીં.

કાળજે ઘુમરાય છે ભીનો અનિલ,
એટલે શબ્દોથી રહેવાયું નહીં !

- રતિલાલ ‘અનિલ’

 ચોમાસાંની ભીની મોસમને પ્રાણમાં ભરી લઈ બારમાસી કોરપને ભૂલવાની મજાની વાત -   આ લીલાં પર્વની ઉજવણી કર્યાં વિના શબ્દોથી પણ રહેવાયું નહીં , અને કેવાં વરસી પડ્યાં છે ?  વસંત અને વરસાદ તો આમ પણ કવિની સંવેદનાને ભીની ભીની કરી દે.  કદાચ એટલે જ હર્ષઅંકલ કહે છે… વાદળો ઘેરાય છે, લે લખ ગઝલ, ને ધરા વળ ખાય છે, લે લખ ગઝલ … !!

.